فولاد MO40
فولاد MO40 در گروه فولادهای قابل عملیات حرارتی (آلیاژهای با کیفیت بالا) قرار دارد. در بعضی مواقع برای حذف تردی حاصل از کروم در فولاد MO40 از حدود ۰٫۲ درصد نیکل استفاده می شود.
لیست قیمت (فولاد MO40)
| سایز | استاندارد | حالت | کارخانه | قیمت کیلو (تومان) | نوسان |
|---|---|---|---|---|---|
| قطر 220 الی 250 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی اسفراین | 213,400 | +8,730 |
| قطر 270 الی 300 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی اسفراین | 213,400 | +8,730 |
| قطر 320 الی 350 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی اسفراین | 223,100 | +11,640 |
| قطر 360 الی 400 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی اسفراین | 223,100 | +11,640 |
| قطر 420 الی 500 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی اسفراین | 232,800 | +15,520 |
| قطر 510 الی 605 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی اسفراین | 237,650 | +6,499 |
| قطر 625 الی 710 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی اسفراین | 237,650 | +6,499 |
| قطر 720 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی اسفراین | 238,620 | +7,469 |
| قطر 740 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی اسفراین | 237,650 | +6,499 |
| قطر 730 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی اصفهان | 244,440 | +6,790 |
| قطر 750 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی اصفهان | 237,650 | +7,663 |
| قطر 10 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی یزد | 261,900 | +8,051 |
| قطر 12 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی یزد | 189,150 | +7,178 |
| قطر 15 الی 55 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی یزد | 189,150 | +7,178 |
| قطر 60 الی 100 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی یزد | 494,700 | +105,730 |
| قطر 110 الی 150 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی یزد | 203,700 | +9,215 |
| قطر 160 الی 200 | MO40 | گرد | فولاد آلیاژی یزد | 203,700 | +9,700 |
سایز و تناژ مناسب پروژه را با کارشناس چک کنید
نرخ لحظهای، موجودی انبار و زمان بارگیری را در یک تماس کوتاه بگیرید.
مشخصات فنی
- استاندارد
- MO40
- حالت
- گرد
- کارخانه
- فولاد آلیاژی اسفراین · فولاد آلیاژی اصفهان · فولاد آلیاژی یزد
- محل بارگیری
- تهران
- واحد فروش
- کیلوگرم
- سایزهای موجود
- 17 سایز
محاسبه وزن و قیمت فولاد MO40
فولاد MO40 چیست
فولاد MO40 نام بازاری رایج در ایران است. مدرکهای EN، DIN، ASTM و JIS این نام را ثبت نکردهاند، ولی نام بیریشه هم نیست: برگهٔ مشخصات کارخانهٔ Saarstahl برای 1.7225، زیر عنوان «نام تجاری پیشین»، صراحتاً Mo 40 را میآورد. همان نام در بازار ایران ماند. بعضی خریداران همین گرید را با چهار رقم آخر عدد ماده، «فولاد ۷۲۲۵»، صدا میزنند. عددها و بازههای این صفحه از گرید اروپایی 42CrMo4 با عدد ماده 1.7225 در DIN EN 10083-3:2006 برداشته شده است. این فولاد، فولاد آلیاژی کروممولیبدن برای کوئنچوتمپر است و برای قطعات ماشین ساخته میشود که پس از عملیات حرارتی باید استحکام و چقرمگی را با هم نگه دارند.
معادل تقریبی — نه اینهمان — در ASTM A29/A29M گرید 4140 و در JIS G 4105 گرید SCM440 است. بازهٔ کربن، منگنز و کروم این سه مدرک یکی نیست. سفارش را با عدد ماده و آنالیز ذوب ببندید، نه فقط با نام بازاری. جانشین جاری خانوادهٔ اروپایی، ISO 683-2:2018 اعلام شده؛ جدولهای این صفحه از ویرایش ۲۰۰۶ خوانده شدهاند.
آنالیز و ترکیب شیمیایی
جدول زیر آنالیز ذوب 42CrMo4 طبق جدول ۳ استاندارد EN 10083-3:2006 است. آنالیز محصول میتواند طبق جدول ۴ همان مدرک کمی منحرف شود؛ انحراف مجاز کربن ±0.02 درصد است. در متن، کربن ۰٫۳۸ تا ۰٫۴۵ درصد، سیلیسیم حداکثر ۰٫۴۰، منگنز ۰٫۶۰ تا ۰٫۹۰، فسفر حداکثر ۰٫۰۲۵، گوگرد حداکثر ۰٫۰۳۵، کروم ۰٫۹۰ تا ۱٫۲۰ و مولیبدن ۰٫۱۵ تا ۰٫۳۰ درصد است.
| عنصر | C | Si | Mn | P | S | Cr | Mo |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| حداقل (%) | 0.38 | — | 0.60 | — | — | 0.90 | 0.15 |
| حداکثر (%) | 0.45 | 0.40 | 0.90 | 0.025 | 0.035 | 1.20 | 0.30 |
منبع: جدول ۳، DIN EN 10083-3:2006، آنالیز ذوب 42CrMo4 (1.7225).
کروم و مولیبدن سختیپذیری را از فولاد کربنی همکربن بالاتر میبرند. گونهٔ 42CrMoS4 با عدد ماده 1.7227 گوگرد کنترلشدهٔ ۰٫۰۲۰ تا ۰٫۰۴۰ درصد دارد و ماشینکاری بهتری میدهد؛ این گونه را با MO40 بازار یکی نگیرید مگر روی برگهٔ آنالیز نوشته شده باشد.
| نام | مدرک | C (%) | Mn (%) | Cr (%) | Mo (%) |
|---|---|---|---|---|---|
| 42CrMo4 (1.7225) | EN 10083-3:2006 | 0.38–0.45 | 0.60–0.90 | 0.90–1.20 | 0.15–0.30 |
| 4140 | ASTM A29/A29M | 0.38–0.43 | 0.75–1.00 | 0.80–1.10 | 0.15–0.25 |
| SCM440 | JIS G 4105 | 0.38–0.43 | 0.60–0.85 | 0.90–1.20 | 0.15–0.30 |
منبع ردیفها بهترتیب: جدول ۳ EN 10083-3:2006؛ جدول ۲ ASTM A29/A29M؛ JIS G 4105 گرید SCM440. این سه گرید معادل تقریبیاند، جایگزین گواهی ذوب نیستند.
خواص مکانیکی
خواص کششی فقط در حالت کوئنچوتمپر (+QT) و فقط تا مقطع حاکم ۲۵۰ میلیمتر در جدول ۸ استاندارد EN 10083-3:2006 آمده است. عدد بدون ذکر ضخامت و حالت تحویل قابل استناد نیست. با افزایش قطر، تنش تسلیم حداقل از ۹۰۰ مگاپاسکال در مقطع تا ۱۶ میلیمتر به ۵۰۰ مگاپاسکال در بازهٔ ۱۶۰ تا ۲۵۰ میلیمتر میرسد.
| مقطع حاکم | تنش تسلیم Re حداقل (MPa) | استحکام کششی Rm (MPa) | ازدیاد طول A حداقل (%) | کاهش سطح Z حداقل (%) | ضربه KV حداقل (J) |
|---|---|---|---|---|---|
| d ≤ 16 mm / t ≤ 8 mm | 900 | 1100–1300 | 10 | 40 | — |
| 16 < d ≤ 40 mm / 8 < t ≤ 20 mm | 750 | 1000–1200 | 11 | 45 | 35 |
| 40 < d ≤ 100 mm / 20 < t ≤ 60 mm | 650 | 900–1100 | 12 | 50 | 35 |
| 100 < d ≤ 160 mm / 60 < t ≤ 100 mm | 550 | 800–950 | 13 | 50 | 35 |
| 160 < d ≤ 250 mm / 100 < t ≤ 160 mm | 500 | 750–900 | 14 | 55 | 35 |
منبع: جدول ۸، DIN EN 10083-3:2006، حالت +QT در دمای اتاق. خانهٔ ضربه برای d ≤ 16 mm در همان جدول خالی است. در حالت آنیل نرم (+A) استاندارد فقط حداکثر سختی ۲۴۱ برینل را در جدول ۷ تضمین میکند، نه استحکام کششی. حالت برشپذیری بهتر (+S) حداکثر ۲۵۵ برینل است.
چگالی و خواص فیزیکی فولاد MO40
چگالی در EN 10083-3 نیامده و دو کارخانه دو عدد نزدیک به هم میدهند: کارت فنی گروه Lucefin برای 42CrMo4 ۷٫۸۵ گرم بر سانتیمتر مکعب و برگهٔ دادهٔ Ovako ۷٬۸۰۰ کیلوگرم بر متر مکعب، یعنی ۷٫۸۰ گرم بر سانتیمتر مکعب. هر دو «مقدار نوعی»اند، نه حکم استاندارد. بقیهٔ خواص فیزیکی از همان برگهٔ Ovako است:
| خاصیت | مقدار نوعی | منبع |
|---|---|---|
| چگالی | 7.85 g/cm³ | Lucefin |
| چگالی | 7800 kg/m³ | Ovako |
| مدول الاستیسیته (یانگ) | 210 GPa | Ovako |
| مدول برشی | 80 GPa | Ovako |
| نسبت پواسون | 0.3 | Ovako |
| ضریب انبساط حرارتی میانگین، 20 تا 300 °C | 12 µm/(m·K) | Ovako |
| ظرفیت گرمایی ویژه، 50/100 °C | 460–480 J/(kg·K) | Ovako |
| هدایت حرارتی در دمای محیط | 40–45 W/(m·K) | Ovako |
| مقاومت الکتریکی در دمای محیط | 0.20–0.25 µΩ·m | Ovako |
برای وزن گرد MO40، وزن هر متر برابر است با سطح مقطع ضرب در چگالی: π/4 × d² × ρ. برای گرد با قطر ۱۰۰ میلیمتر، سطح مقطع ۰٫۰۰۷۸۵ متر مربع است. با چگالی ۷٬۸۵۰، وزن حدود ۶۱٫۶ کیلوگرم بر متر درمیآید و با ۷٬۸۰۰، حدود ۶۱٫۳ کیلوگرم. اختلاف دو عدد کمتر از یک درصد است. محاسبهگر وزن بالای همین صفحه را هم میتوانید استفاده کنید.
عملیات حرارتی و سختکاری
جدول ۱۱ استاندارد EN 10083-3:2006 برای 42CrMo4 این بازهها را میدهد. انتهای پایین بازهٔ کوئنچ معمولاً برای آب است و انتهای بالا برای روغن. آستنیته حداقل ۳۰ دقیقه راهنما است، نه فرمول بهازای میلیمتر ضخامت.
| مرحله | دما (°C) | محیط / شرط | سختی حاصل |
|---|---|---|---|
| آستنیته و کوئنچ | 820–880 | آب یا روغن؛ نگهداری حداقل ۳۰ دقیقه (راهنما) | پس از تمپر در جدول +QT بالا |
| تمپر | 540–680 | پس از کوئنچ | خواص جدول ۸ بهازای مقطع |
| آزمون جامینی | 850 ± 5 | انتهای کوئنچشده | باند جدول ۵ و ۶ همان مدرک |
| آنیل نرم (+A) | دمای آنیل در جدول ۱۱ استاندارد نیست | حداکثر 241 HBW (جدول ۷) | |
| سختکاری سطحی شعله یا القایی | طبق جدول ۱۱، سپس تنشزدایی 150–180 | مقطع تا ۲۵۰ میلیمتر؛ حدود ۱ ساعت تنشزدایی | حداقل 53 HRC (جدول ۹) |
منبع ردیفهای آستنیته، تمپر، جامینی و سختکاری سطحی: جدولهای ۷، ۹ و ۱۱ DIN EN 10083-3:2006. دمای آنیل و نرماله در جدول ۱۱ این مدرک نیامده است.
کارت فنی Stahl Seltmann برای 1.7225 آنیل نرم را ۶۸۰ تا ۷۲۰ درجه و نرماله را ۸۴۰ تا ۸۸۰ درجه میدهد. کارت Lucefin نرماله را ۸۷۰ درجه در هوا و آنیل نرم را ۷۲۰ درجه با خنککاری آهسته تا ۶۰۰ درجه مینویسد. برگهٔ Saarstahl نرماله را ۸۵۰ تا ۸۸۰ درجه در هوا، آنیل نرم را ۶۸۰ تا ۷۲۰ درجه در کوره و سختکاری را ۸۲۰ تا ۸۶۰ درجه در روغن یا آب میدهد. این دماها از کارخانهاند، نه از متن استاندارد.
جدول زیر سختی حاصل پس از کوئنچ روغنی ۸۵۰ درجه روی گردهٔ ۱۰ میلیمتر است؛ از کارت فنی گروه Lucefin با استناد به EN 10083-3:2006. برای مقطع سفارش شما نیست.
| دمای تمپر (°C) | HRC | HB | Rm (MPa) | Rp0.2 (MPa) | A (%) | KV (J) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 500 | 42 | 390 | 1350 | 1230 | 12.0 | 31 |
| 550 | 39 | 362 | 1220 | 1110 | 13.5 | 42 |
| 600 | 36 | 336 | 1100 | 1000 | 15.8 | 75 |
| 650 | 31 | 294 | 980 | 870 | 19.0 | 114 |
| 700 | 27 | 264 | 880 | 710 | 21.5 | 135 |
منبع: کارت فنی 42CrMo4، گروه Lucefin، نمونهٔ Ø 10 mm پس از کوئنچ روغن در 850 °C. بازهٔ تمپر استاندارد ۵۴۰ تا ۶۸۰ درجه است؛ ردیف ۷۰۰ درجه کمی بالاتر از آن بازه است و فقط از همان کارت نقل شده.
تفاوت فولاد MO40 با CK45
میلگرد CK45 نام بازاری فولاد کربنی خانوادهٔ C45 (1.0503) در EN 10083-2:2006 است. MO40 فولاد آلیاژی همان خانوادهٔ کوئنچوتمپر است. کربن هر دو در حوالی ۰٫۴ درصد است؛ تفاوت اصلی کروم و مولیبدن است که عمق سختشدن را عوض میکند. روی مقطع نازک هر دو سخت میشوند؛ روی شفت کلفت، CK45 مغز نرم میماند و 42CrMo4 تا مقطع بزرگتری خواص +QT میدهد.
| شاخص | MO40 / 42CrMo4 (EN 10083-3) | CK45 / C45 (EN 10083-2) |
|---|---|---|
| کربن (%) | 0.38–0.45 | 0.42–0.50 |
| کروم (%) | 0.90–1.20 | ≤ 0.40 |
| مولیبدن (%) | 0.15–0.30 | ≤ 0.10 |
| تنش تسلیم +QT، d ≤ 16 mm (MPa) | ≥ 900 | ≥ 490 |
| استحکام کششی +QT، d ≤ 16 mm (MPa) | 1100–1300 | 700–850 |
| ازدیاد طول +QT، d ≤ 16 mm (%) | ≥ 10 | ≥ 14 |
منبع ستون 42CrMo4: جدولهای ۳ و ۸ EN 10083-3:2006. منبع ستون C45: جدولهای ۳ و ۹ EN 10083-2:2006. تناظر نام بازاری CK45 با C45 در خود استاندارد نیامده است.
کاربردها
کارت Stahl Seltmann برای 1.7225 این قطعات را مینویسد: بازو و محور، شاتون، میللنگ، پینیون و چرخدنده. کارت AUSA پیچ مقاوم، غلاف، شفت ماشین و موتور را هم به همین فهرست اضافه میکند. اینها نمونهٔ کارخانه است، نه تأیید مهندسی برای پروژهٔ شما.
- شفت گیربکس و محور خودرو که باید پس از کوئنچوتمپر هم مغز چقرمه بماند
- شاتون و میللنگ تحت بار خستگی
- چرخدنده و پینیون با سختکاری سطحی بعدی
- پیچ مقاوم و میلهٔ اتصال با استحکام +QT
برای قطعهٔ تحت فشار، سازهٔ باربر و کاربرد ایمنیبحرانی، انتخاب گرید و حالت تحویل باید با استاندارد پروژه و تأیید مهندس ناظر باشد. این صفحه جایگزین آن تأیید نیست.
فرمهای موجود و سفارش
همین گرید در بازار ایران بهصورت میلگرد MO40، ورق MO40 و تسمه MO40 عرضه میشود. این صفحه دربارهٔ خود گرید است. جدولهای مخصوص هر شکل، مثل خواص ورق به تفکیک ضخامت، در صفحهٔ همان شکل آمدهاند. روی سفارش، عدد ماده 1.7225 یا نام 42CrMo4، حالت تحویل (+QT یا +A) و مقطع حاکم را بنویسید. آنالیز ذوب را با جدول ۳ تطبیق دهید؛ نام بازاری بهتنهایی کافی نیست.
یک نکته برای گردهای قطور: جدول ۸ استاندارد و برگهٔ Saarstahl خواص +QT را فقط تا قطر ۲۵۰ میلیمتر میدهند. برای قطر بالاتر هیچکدام عددی تضمین نمیکنند. در این قطرها خواص مکانیکی را باید با فروشنده توافق کرد و در گواهی همان محموله دید.
برای انتخاب قطر، حالت تحویل و برش، با کارشناس فروش پیشگام فولاد هماهنگ کنید.
سؤالات پرتکرار
آنچه خریداران پیش از ثبت سفارش بیشتر میپرسند — کوتاه و بیواسطه.
حداقل تناژ سفارش چقدر است؟
برای بار کارخانه حداقل 24 تن (یک تریلی) و برای بار انبار تهران بدون حداقل تناژ. سفارش زیر یک تن با نرخ خردهفروشی محاسبه میشود.
قیمتها با ارزش افزوده است؟
نرخهای جدول بدون 10٪ ارزش افزوده و درب کارخانه یا انبار تهران است. کرایه حمل جداگانه محاسبه و در پیشفاکتور درج میشود.
گواهی آنالیز و بارنامه ارائه میشود؟
بله. برای هر بار، فاکتور رسمی، بارنامه و گواهی آنالیز کارخانه ارسال میشود. اصل مدارک همراه راننده تحویل میگردد.
زمان بارگیری چقدر است؟
بار انبار تهران تا 24 ساعت پس از تأیید واریز و بار کارخانه بین 2 تا 5 روز کاری بسته به نوبتدهی کارخانه.
کارشناس فروش در ساعات کاری نرخ، موجودی انبار و زمان بارگیری را همان تماس اعلام میکند.
محصولات مرتبط